september 2013

dinsdag 4 december 2012

Meer over modal split

Fietsverbod afschaffen
Bij een flink aantal scholen is het voor kinderen verboden met de fiets te komen als ze binnen 1 à 1,5 km van school wonen. De fietsenstalling is te krap en de school verbiedt daarom de fiets voor kleine afstanden.. Deze oplossing is onwenselijk: nu voelen veel ouders en verzorgers zich min of meer gedwongen om de kinderen per auto te brengen. De beste oplossing is natuurlijk de stalling zo uit te breiden, dat iedereen weer met de fiets kan komen. Dat is goed voor milieu (minder uitstoot van autoverkeer), veiligheid (minder parkeerdrukte bij de school), beweging (geen achterbankzitters) en de zelfstandigheid van kinderen in het verkeer (meer ervaring voor de middelbare school).

Slechts 17% van de kinderen komt zelfstandig naar school
Ondanks dat 89,7% van de kinderen binnen loopafstand (1 km) en 97% van de kinderen op fietsafstand (2 km) van de school woont, komt slechts tweederde te voet of met de fiets naar school. 30% van de kinderen wordt met de auto of per taxi (3%) naar school gebracht. Van de kinderen die lopen of fietsen komt slechts 31% zelfstandig (samen met een andere kind) lopend of fietsend naar school. Over alle modaliteiten heen komt slechts 17% zelfstandig naar school.

SOAB adviseurs heeft bij meer dan 180 scholen de wijze waarop de kinderen naar school zijn gekomen / gebracht verzameld in een database. De modal split van deze scholen zijn veelal in opdracht van de gemeente onderzocht, om meer inzicht te krijgen in het verplaatsingsgedrag van en naar de scholen, of omdat ze knelpunt bij scholen wilden onderzoeken. De onderzochte scholen zijn divers qua locatie, aantal leerlingen, signatuur en verkeersproblematiek, daarmee bevat de database een (‘redelijk’) representatieve steekproef.

Ontwikkeling modal split (verplaatsingen) voor basisscholen in de SOAB-database.

Modal split (verplaatsingen), uitgesplitst naar begeleiding
Bron: SOAB.    Klik op afbeelding om te vergroten

Kenmerken die de modal split bepalen

Bepalende kenmerken voor de modal split van een school zijn:
  • inschatting verkeersonveiligheid schoolomgeving door ouders 
  • inschatting verkeersonveiligheid schoolroute door ouders 
  • parkeersituatie bij de school (ruimte, betaald parkeergebied) 
  • fietsparkeermogelijkheden en wachtruimte voor ouders met fiets bij de school 
  • verstedelijking en verkeerssituatie van buurt en schoolomgeving (bereikbaarheid school) 
  • het type ouder (werkende ouders met zorgtaken) 
  • ligging van de school t.o.v. de wijk / herkomst kinderen 
  • weer(sverwachting) 
  • signatuur van de school (educatief concept is bepalender dan religieuze signatuur) 
Bron: Modal split SOAB-onderzoeken rond ca. 180 basisscholen in Nederland.

Regen beïnvloedt met name het aantal fietsers
Uit diverse door SOAB uitgevoerde verkeersonderzoeken blijkt dat bij slecht weer 5% minder kinderen met de fiets naar school komt. Deze kinderen worden bij slecht weer door de ouders met de auto naar school gebracht. Kinderen die lopen, worden bij regen doorgaans niet gebracht; waarschijnlijk omdat zij dichterbij wonen. Overigens vinden kinderen het geen punt om door de regen te fietsen: ze fietsen graag. Ouders of verzorgers hebben hier meer problemen mee en kiezen daarom vaak voor de auto bij regen.


 Afb. 8 t/m 11: verschillen in modal splits (verplaatsingen) bij goed en slecht weer, ook inclusief begeleiding. Bron: Modal split SOAB-onderzoeken rond ca. 180 basisscholen in Nederland.    Klik op afbeelding om te vergroten


Modal split en educatief concept
Er is te weinig informatie om uitspraken te kunnen doen over verschillen per educatief concept. De (beperkte) data lijken erop te wijzen dat er op scholen in achterstandswijken meer kinderen lopend naar school komen. En dat er verschillen zijn tussen buurtscholen en streekscholen. Meer onderzoek is nodig om deze vooronderstellingen te kunnen staven.

De bandbreedtes tussen de modal splits van scholen zijn erg groot: 
  • Het aandeel auto varieert van 6 - 48 procent bij buurtscholen en van 34 - 52 procent bij streekscholen.
  • Het aandeel fiets varieert van 16 - 65 procent bij buurtscholen en van 20 - 44 procent bij streekscholen.
  • Het aandeel lopen varieert van 18- 63 procent bij buurtscholen en van 17 - 37 procent bij streekscholen.
Uit de database van SOAB blijkt dat het gemiddelde auto-aandeel in de periode 1994-2012 is gestegen van 26% naar 30%. Dit gaat ten koste van het gemiddelde fiets- en loopaandeel. Die daalden in de periodiek 1994-2012 van meer dan 40% naar 37% (voor de fiets) en van ruim 35% naar 30% (lopen). Het gemiddelde aandeel OV/Taxi/besloten vervoer bedraagt in 2012 3%. Sinds 1994 houdt SOAB de gegevens op dezelfde manier bij.

Hoe ouder de kinderen hoe meer ze zelfstandiger naar school komen en fietsen 
Een open deur, wellicht: hoe ouder kinderen zijn, hoe minder ze met auto gebracht worden en hoe meer zelfstandig ze naar school (mogen) lopen en/of fietsen.

Verklarende factoren waarom een kind wordt begeleid of niet
  • leeftijd van het kind;
  • leeftijdsverschil tussen ouder/verzorger en het kind;
  • aanwezigheid van andere broertjes of zusjes;
  • ingeschatte verkeers(on)veiligheid door de ouder/verzorger;
  • verstedelijking/inrichting van de woon/schoolomgeving.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen